
Voor het derde jaar op rij is Lampje van Annet Schaap gekozen tot favoriete kinderboek aller tijden in de jaarlijkse verkiezing van De Grote Vriendelijke Podcast en lezerscommunity Hebban. De derde Grote Vriendelijke 100 telt 42 klassiekers en 58 moderne boeken.
Net als vorig jaar staat Films die nergens draaien (Gouden Griffel 2022) van Yorick Goldewijk op plek 2. Mot en de metaalvissers van Sanne Rooseboom completeert de top 3. Misjka van Edward van de Vendel en Anoush Elman, de Gouden Griffel van dit jaar, stijgt van plek 36 naar 4. Hoogste nieuwe binnenkomer in de lijst, op plek 8, is De jongen die van de wereld hield van Tjibbe Veldkamp, dat pas afgelopen zomer verscheen.
Een recordaantal van 3600 lezers en luisteraars stuurde dit jaareen lijstje met hun 5 favoriete boeken in, waaruit De Grote Vriendelijke 100 is samengesteld, ruim 500 meer stemmers dan bij de vorige editie en 1100 meer dan bij de eerste verkiezing.
De top 10 van De Grote Vriendelijke 100 ziet er als volgt uit:
1. Lampje - Annet Schaap (positie vorig jaar: 1)
2. Films die nergens draaien - Yorick Goldewijk (2)
3. Mot en de metaalvissers - Sanne Rooseboom (9)
4. Misjka – Edward van de Vendel & Anoush Elman (36)
5. De brief voor de koning - Tonke Dragt (4)
6. Pluk van de Petteflet - Annie M.G. Schmidt (8)
7. Gozert - Pieter Koolwijk (3)
8. De jongen die van de wereld hield – Tjibbe Veldkamp (-)
9. Briefje voor Pelle – Marlies Slegers (13)
10. Kruistocht in Spijkerbroek – Thea Beckman (6)

Schrijver Astrid Roemer is in haar woonplaats Paramaribo op 78-jarige leeftijd overleden. Haar bekendste romans zijn Over de gekte van een vrouw (1982) en de trilogie die bestaat uit Gewaagd leven (1996), Lijken op liefde (1997) en Was getekend (1999). In 2016 won Roemer voor haar proza de P.C. Hooft-prijs en in 2021 werd haar de Prijs der Nederlandse Letteren toegekend. De feestelijke ceremonie ter gelegenheid van de uitreiking van deze prijs werd door de organisatie geschrapt vanwege Roemers steun aan Desi Bouterse.
10 januari 2026
In het najaar van 2026 zal voor de eerste keer de Evert Paul Veltkamp-prijs voor Boekgeschiedenis worden uitgereikt. Deze prijs wordt eens in de vijf jaar uitgereikt. Daartoe kunnen nu nominaties worden ingediend. De door de Maatschappij der Nederlandse Letterkunde in het leven geroepen prijs staat open voor publicaties over boekgeschiedenis in brede zin, zowel cultuurhistorisch, op materialiteit gericht, als in relatie tot taal, kunst of letterkunde. Aan de prijs is een geldbedrag van 4000 euro verbonden; op 13 juni zal de eerste winnaar bekendgemaakt worden.
9 januari 2026
De gemeente Amsterdam steekt 140.000 euro subsidie in een biografie over de Joodse notaris Arnold van den Bergh (1886-1950), de man die in 2022 in het boek Het verraad van Anne Frank onterecht aangewezen werd als de verrader van Anne Frank. Wethouder Alexander Scholtes schrijft in een brief aan de gemeenteraad dat er na publicatie van het omstreden boek gesprekken zijn geweest tussen nabestaanden van de notaris, de gemeente en Bart Wallet, hoogleraar Joodse Studies aan de UvA. Na de gesprekken bood Wallet aan om een korte biografie over de notaris te maken. De verwachting is dat de biografie half 2027 zal verschijnen. Na de verschijning van het boek Het verraad van Anne Frank kwam er al snel kritiek op de inhoud en de uitgever bood er een paar weken later al excuses voor aan. De gemeente had 100.000 euro meebetaald aan het omstreden onderzoek, maar zei die subsidie niet te kunnen terugvorderen.
9 januari 2026
Op 17 januari om 14.00 uur start een landelijke crowdfunding voor Bij Annie Thuis. Vanaf dat moment is ook de website live, waarop het initiatief en de crowdfunding worden toegelicht. Bij Annie Thuis onderzoekt de haalbaarheid van een nieuwe maatschappelijke invulling van het geboortehuis van Annie M.G. Schmidt in Kapelle. 'Het plan combineert een sociale lunchroom met een toegankelijke culturele beleving en richt zich op het versterken van leefbaarheid, sociale inclusie en het behoud van cultureel erfgoed,' aldus initiatiefnemer Hendriek Flikweert, eigenaar van boekhandel Lectori in Kapelle. Flikweert noemt als streefbedrag van de crowdfunding een bedrag van €550.000, bedoeld voor de aankoop van het pand. Daarna wordt – afhankelijk van de voortgang en aanvullende financiering – gewerkt aan verduurzaming en een gefaseerde inrichting.
8 januari 2026
Dit jaar wil uitgeverij De Fontein voor het eerst de Stoerste Jeugdthrillerverkoper van Nederland in het zonnetje zetten. De Fontein startte in 2019 met de prijs, waarvoor aanvankelijk alleen thrillerverkoopsters in aanmerking kwamen. In 2024 stond de prijs echter voor het eerst ook open voor mannen en in 2025 werd de prijs ook daadwerkelijk voor het eerst toegekend aan een man, in de persoon van Wim Krings. Dit jaar kiest De Fontein er dus voor het eerst voor de prijs te richten op jeugdthrillers. 'Normaal gesproken zoeken we een thrillerverkoper voor volwassenen, maar dit keer gooien we het roer om: nu draait het volledig om jeugd. We zoeken iemand die jeugdthrillers niet alleen verkoopt, maar ze ademt, tipt en met overtuiging in de handen van jonge lezers krijgt,' aldus De Fontein. Aanmelden voor de prijs kan tot en met 9 februari 2026.
8 januari 2026
Crossing Border opent eind februari Borderkitchen: een eigen literatuurpodium op Kerkstraat 13, naast de huidige locatie van de organisatie. Naast de vertrouwde gesprekken met internationale schrijvers is er nu ook plek voor verschillende programmaonderdelen zoals het Crossing Border Kids programma, Crossing Border NXT en You’ll have to scream LOUDER. De opening vindt op donderdag 26 februari plaats met een lezing door de Colombiaanse schrijver Juan Gabriel Vásquez.
8 januari 2026
De jury heeft vier auteurs genomineerd voor de BNG Literatuurprijs 2025 die in februari 2026 wordt uitgereikt. Het gaat om:
Maarten Inghels - Hannibal & Gideon (Das Mag)
Rik Zaal - Het land van Hrabal (De Arbeiderspers)
Coco Schrijber - Het gezoem van bijna alles (Querido)
Joke van Vliet - Niets is echt gebeurd (Querido)
Het is de 21ste keer dat de BNG Literatuurprijs wordt uitgereikt. Met de prijs wil het BNG Cultuurfonds literair talent stimuleren en erkenning geven aan auteurs met een veelbelovende toekomst in de Nederlandstalige literatuur. De prijs bestaat uit een beeld van kunstenaar Theo van Eldik en een bedrag van 15.000 euro. De prijs wordt op 26 februari 2026 uitgereikt in de Amstelkerk in Amsterdam.
6 januari 2026
ThrillZone heeft de winnaars van de gelijknamige awards bekendgemaakt. In de vijf categorieën is een recordaantal van 16.125 stemmen uitgebracht.
De winnaars zijn:
Beste Nederlandstalige Thriller: Johnny Bollé - KIL (Van Driel)
Beste Nederlandstalige Thrillerdebuut: Siep Hendriks - Voordat we slapen (Boekerij)
Beste Vertaalde Thriller: Soren Sveistrup - Koekoeksjong (A.W. Bruna)
Beste Vertaalde Thrillerdebuut: Tracy Sierra - Nachtkijker (A.W. Bruna)
Out of Thrill(er)Zone: Tom Rijpert - 1991 (Pelckmans)
6 januari 2026
Hebban 1000 van 2025 heeft een nieuwe nummer 1: Daar waar de rivierkreeften zingen van Delia Owens. Op 31 december maakte Lezerscommunity Hebban bekend dat Daar waar de rivierkreeften zingen van Delia Owens voor het eerst de Hebban 1000 aanvoert. In totaal kozen meer dan 29.000 lezers een of meer boeken voor hun 'Mijn allermooiste boeken'-lijst, waaruit de Hebban 1000 jaarlijks wordt samengesteld. De lijst kwam dit jaar wat anders tot stand dan voorgaande jaren: elk boek telde evenveel mee en alleen de lezerslijsten die in de afgelopen anderhalf jaar zijn aangemaakt of aangepast werden meegenomen. Daardoor werd de lijst aardig opgeschud.
De top tien bevat drie nieuwe titels: De Camino van Anya Niewierra, Al het blauw van de hemel van Mélissa Da Costa en 't Hooge Nest van Roxane van Iperen. De grootste sprong wordt gemaakt door Nirwana van Tommy Wieringa, het boek stijgt maar liefst 757 plaatsen. Lucinda Riley staat met veertien boeken in de lijst, de Nederlander met de meeste vermeldingen is Arthur Japin met zeven romans. Voor de volledige lijst, zie hier.
5 januari 2026
Op 26 december 2025 is op 78-jarige leeftijd de dichter Leonard Nolens overleden. Nolens wordt beschouwd als een van de belangrijkste dichters uit het Nederlandse taalgebied. Hij debuteerde in 1969 met de bundel Orpheushanden en werd in de decennia die volgden regelmatig bekroond. Zo werd zijn bundel Liefdes verklaringen (1990) in Nederland bekroond met de Jan Campertprijs en in België met de Driejaarlijkse Staatsprijs en ontving hij in 1997 de Constantijn Huygensprijs voor zijn gehele oeuvre, waaronder ook de veelgeprezen dagboeken, die onder de titel Dagboek van een dichter zijn gebundeld. In 2008 werd hem de VSB Poëzieprijs toegekend voor zijn bundel Bres (2007) en in 2012 ontving hij uit handen van koningin Beatrix de Prijs der Nederlandse Letteren, de belangrijkste literaire onderscheiding in ons taalgebied.
5 januari 2026